3-æм октябры Æвзæнгты республикон библиотекæйы уагъд æрцыд цымыдисон мадзал. Уыцы бон та библиотекæ хъæздыг уыд уазджытæй. Мадзалмæ æрбацыдысты РХИ-йы Культурæйы министрады библиотекæты куысты фæдыл сæйраг специалист Дриаты Нателæ, нæ горæты библиотекæты кусджытæ æмæ къухдариуæггæнджытæ, Цхинвалы Колыты Аксойы номыл паддзахадон аивæдты лицейы, 6-æм, 2-æм æмæ 9-æм астæуккаг скъолаты ирон æвзаг æмæ литературæйы ахуыргæнджытæ Гæбæраты Фатимæ, Дыгъуызты Лианæ, Цхуырбаты Луизæ, Тедеты Циалæ сæ ахуыргæнинæгтимæ, афтæ ма сывæллæтты ныййарджытæ, мадзалы  хъайтары коллегæтæ æмæ хæлæрттæ, культурæйы кусджыты профцæдисты Цхинвалы горкомы сæрдар Гасситы Азæ.

РХИ-йы Культурæйы министрады библиотекæты куысты фæдыл сæйраг специалист Дриаты Нателæйы проект «Жизнь замечательных людей»-йы фæлгæтты уагдоны кусджытæ сæ директор Тототы Ленæйы сæргълæудæй сæхимæ фæхуыдтой нæ горæты цæрæг Санахъоты-Захарова Тинатины æмæ йын йæ бирæвæрсыг курдиатимæ ба-зонгæ кодтой æрæмбырдуæвджыты. Мадзал бацæуæн ныхасæй байгом кодта Æвзæнгты республикон библиотекæйы директор Тототы Ленæ. Уый загъта: Проект «Жизнь замечательных людей» у диссаджы проект. Ацы проекты руаджы не ‘мбæстæгтæн фадат уыдзæн нæ республикæйы цæрæг курдиатджын адæй-мæгты цардвæндагимæ зонгæ кæнынæн. Стæй дæр ахуыргæнинæгтæ ахæм мадзæлтты руаджы кæрæдзиимæ зонгæ æмæ æввахсдæр кæнынц. Абон æрбамбырд стæм диссаджы сылгоймаг, республикон соматикон рынчындоны рынчынты исæн хайады дохтыр Санахъоты-Захарова Тинатины алывæрсыг курдиатимæ базонгæ уæвыны тыххæй. Уый у  курдиатджын æрмдæсны сылгоймаг, тынг рæхсы биссерæй алыгъуызон сувениртæ, дзаумæттæ, нывтæ аразынмæ, фыссы æмдзæвгæтæ дæр. Абон ардæм цы ахуыргæнинæгтæ æрбацыдысты, уыдонæй дæр бирæтæ фыссынц æмдзæвæгтæ, фæлæ цæмæдæр гæсгæ, æвæццæгæн, сæ фырæфсæрмдзæстыгæй сæхи нæ хъæр кæнынц.

Уый фæстæ æрæмбырдуæвджыты размæ рахызтысты мадзаламонджытæ, 6-æм астæуккаг скъолайы ахуырдзаутæ. Адæймаг райгуыры зæххыл цæрынæн, цæмæй фæллой кæна æмæ йæ фæллойæ, йæ хорздзинадæй нæ дуне кæна рæсугъдæй-рæсугъддæр, мидисджы-нæй-мидисджындæр. Адæймаджы цард барын хъæуы йæ хорз хъуыддæгтæй, йæ кадæй, йæ номæй. Райгуырæн зæххыл аудын, зæххы къорийыл фидыдад æмæ хæлардзинад тауын у йæ сæйраг нысан  абон ардæм кæй фæхуыдтм, уыцы уæздан сылгоймаг Санахъоты-Захарова Тинатинæн дæр, кæцы æрмæст дохтыр нæу, фæлæ ма у хорз мад-хъомылгæнæг æмæ æрмдæсны. Уымæй дарддæр ма уый йæ тыхтæ фæлвары поэзи æмæ прозæйы дæр.

Æрæмбырдуæвджытæ базонгæ сты мадзалы хъайтары биографиимæ. Сана-хъоты-Захарова Тинатин райгуырд Боржомы районы Цагверы хъæуы. Æхсæз азы йыл куы сæххæст уæд йæ бинонтæ ралыгъдысты Цхинвалмæ. 8-æм астæуккаг скъола æнтыстджынæй каст фæуыны фæстæ йæ ахуыр адарддæр кодта горæт Челябинскы медицинон институты. Чызгæн йæ чысылæй фæстæмæ йе стыр бæллиц уыд дохтыр суæвын æмæ тыхст уавæры бахауæг адæмæн лæггад кæнын. Дохтыры дæсныйад райсыны фæстæ æрвыст æрцыд Магаданы обла-сты горæт Омсуканмæ. Уый фæстæ та куыста Челябинскы 6-æм поликлиникæ-йы. Кæд йæ хъуыддæгтæ йæхи фæндиаг цыдысты, уæддæр чызджы зæрдæ йæ райгуырæн Ирыстонмæ æхсайдта æмæ 1987 азы æрæздæхт Цхинвалмæ. Кусын райдыдта Ксуисы, стæй та Куртайы. Гуырдзиаг-ирон ныхмæлæуд куы райдыдта, уæд æй бахъуыд йæ куыст ныууадзын, уымæн æмæ Куртамæ æдæрсгæйæ цæуæнтæ нал уыд. Кусын райдыдта Зары хъæуы æмæ уыцы иурæстæджы республикон рынчындоны рынчынтæ исæн хайады дохтырæй дæр.

Тинæ  схъомыл кодта æртæ хъæбулы. Уыдон рацыдысты куыстуарзаг, сты Ирыстоны æцæг патриоттæ. Гуырдзиаг экстремисттæ Ирыстонмæ куы лæбурдтой, ирон хъæутыл арт куы æфтыдтой, уæд Тинæйы æртæ фырты дæр фæстæ нæ фæлæууыдысты æмæ хъахъхъæд-той Ирыстоны зæхх. Кæм тæссагдæр бынат уыд, уырдæм сæхи æппæрстой. 2008 азы августы æнæмсæр, тугуарæн хæсты æртæ æфсымæры дæр сæхи хъæбатыр хæстонтæй кæй равдыстой, уымæ гæсгæ хорзæхджын æрцыдысты алыгъуызон хорзæхтæй. Тинæ йæхæдæг дæр йæ хорз куысты тыххæй хор-зæхджын æрцыд цалдæр хорзæхæй, уыцы нымæцы «За службу на страже мира в Южной Осетии»-йы майданæй. У РХИ-йы куысты ветеран.

Банысан кæнын хъæуы уый дæр æмæ Тинæ гуырдзиаг-ирон ныхмæлæуды рæстæджы бирæ кæй балæггад кодта тыхст уавæры бахауæг адæмæн, цæфтæн. 2008 азы августы хæсты рæстæджы Тинæ дæр æхсæвæй бонæй лæууыд цæфты уæлхъус.  Нæ республикæйы цæрджытæ йæ зонынц хæсты тыххæй цы алæвæрдтæ æвдыст æрцыдысты, уыдоны руаджы. Æрæмбырдуæвджыты раз раныхас кодта Захарова Тина: «Хæстыл дзурын мын тынг зын у, фæлæ уæддæр хъуамæ æрымысон уыцы бонты тыххæй. Уавæр æндыгъдæй-æндыгъддæр куы кодта, уæд ныхызтыстæм ныккæндмæ æмæ райдыдтам æфснайын, уырдæм ныккодтам рынчынты. Уыцы уæззау фондз боны дæргъы ныккæнды цы диссæгтæ федтон, уыдонæн æнцонтæй ферохгæнæн нæй. Фырфæлладæй мæ коллегæтимæ нæ къæхтыл дæр нал лæууыдыстæм, фæлæ уæддæр æххуыс кодтам цæфтæн. Бирæтæ æнхъæл нал уыдысты Уæрæсе нын баххуыс кæндзæн, уымæй. Фæлæ мæн уырныдта æмæ сын дзырдтон,  Уæрæсе нæ хъысмæты æвджид кæй нæ ныууадзæн, зæгъын, «надо чут-чуть подождать». Фæстæдæр куыд рабæрæг афтæмæй ацы ныхæстæ, ома, «надо чут-чуть подождать», фырфæлладæй ныффыстон кæцыдæр цæфы диагонзы æмæ йæ уæрæсейаг уацхæссæг Антон Степаненко куы федта, уæд мæ афарста, зæгъгæ,  уый та цахæм диагонз у. Кæй зæгъын æй хъæуы, уый хъуыддаг уайтагъд бамбæрста. Стыр бузныг афтæ тынг мæ кæй сбуц кодтат, уый тыххæй».

Мадзалы раныхас кодта Гæбæраты Фатимæ. Уый стыр бузныг загъта проект саразджытæн. Банысан кодта, зæгъгæ, проект у тынг хорз, уымæн æмæ, зæгъ, нæ алыварс цы диссаджы гоймæгтæ цæрынц, уыдоны тыххæй мах хъуамæ зонæм.  Загъта, зæгъгæ, диссаг у, иу адæймаг уыйас курдиаты хицау куыд хъуамæ уа. Иннæ ахæм, зæгъ, зарынмæ дæр у стыр дæсны. Хуыцау зæгъæд Тинæйы хуызæн адæймæгтæй Ирыстон хъæздыг цы уа.

Ахуыргæнинæгтæ кастысты Тинæйы фыст æмдзæвгæтæ «Зарская трагедия», «Родина», «Первая любовь», «Поход неформалов», «Память о бойце» æмæ æндæртæ. Уый  кæд фылдæр уырыссагау фыссы, уæддæр ирон æвзагыл дæр ныффыста æмдзæвгæ «Нæ Ирыстон». Уагдоны иу къуымы стъолыл æвæрд æрцыдысты биссерæй Тинæйы конд нывтæ.

Дыгъуызты Лианæ банысан кодта, зæгъгæ, 30 азы бæрц кусы ацы библиотекæимæ æмæ, зæгъ, бирæ мадзæлттæ уадзынц. Загъта, зæгъгæ, проект «Жизнь замечательных людей»-йы фæлгæтты дæр фыццаг къахдзæф ацы библиотекæ сарæзта æмæ фыццаг къахдзæф та алыхатт дæр зындæр вæййы. Нæ абоны хъайтары хъæбултæ, зæгъ, не скъолайы ахуыргæнинæгтæ уыдысты, цæвиттойнаг кæстæртæ сты. Санахъоты чызг рæзгæ фæлтæрæн у бафæзминаг.

Захарова Тинæ йæхæдæг дæр ба-каст æмдзæвгæ, кæцы тынг фæцыд алкæйы зæрдæмæ дæр.

«Тинæ æрмæст хорз ныййарæг, хорз дохтыр, хорз æрмдæсны нæу, фæлæ ма фыссы хорз æдзæвгæтæ дæр. Уыдон мидисджын кæй сты, уымæн æвдисæнтæ систæм абон. Ацы мадзал у проект «Жизнь замечательных людей»-йы райдиан æмæ йæ фыццаг ауагъта Æвзæнгты библиотекæ, кæцы 2017 азы республикæйы библиотекæты ‘хсæн расидгæ конкурсы бацахста фыццаг бынат. Нæ абоны хъайтары зыдтон куыд дохтыр афтæ йæ интервьютæй хæсты цауты фæдыл, фæлæ алывæрсыг курдиаты хицау у, уый нæ зыдтон. Ацы проекты фæлгæтты бирæ мадзæлттæ уагъд æрцæудзысты. Ацы аз ма  бацæттæ кæндзыстæм мадзæлттæ зынгæ сылгоймаг Плиты Мартæ æмæ фыццаг космонавт Юри Гагарин космосæй куы æртахт, уæд ыл фыццаг Гассситы Ахмæт кæй фембæлд, уый тыххæй. Уымæн æмæ алчи нæ зоны ацы гоймæгты тыххæй», — банысан кодта Дриаты Нателæ.

Зары хъæуы астæуккаг скъолайы директор Пухаты Залинæ загъта, зæгъгæ, дам, Тинæйы зыдтон куыд хорз дохтыр афтæ, кæцы æрмæст хостæй нæ хос кæны, фæлæ дзыхы ныхасæй дæр. Фæлæ ахæм курдиатджын у, уый, зæгъгæ, нæ зыдтон.  Куыд рабæрæг афтæмæй йын хъæздыг миддуне ис.

Уагдоны директор Тототы Ленæ зæрдылдарæн лæвæрттæ бакодта Захарова Тинæйæн. Кæронбæттæны 6-æм астæуккаг скъолайы ахуырдзаутæ сæххæст кодтой цалдæр кафты Мæлдзыгаты Фатимæйы къухдариуæгадæй.

Джиоты Екатерина

Comments are closed, but trackbacks and pingbacks are open.