РХИ-йы Ахуырад æмæ зонады министрады хъæппæрисæй нæ республикæйы астуæккаг скъолаты ахуыргæнджытæн арæх уагъд æрцæуынц квалификаци бæрзонддæргæнæн курсытæ алыгъуызон предметтæй. Ныртæккæ та квалификаци бæрзонддæргæнæн курсытæ уагъд цæуынц логопедтæн. Не ‘взонг республикæ æййафы логопедты хъуагдзинад. Хъуыддаг уый мидæг ис, æмæ кæд  ахуырадон уагдæтты æмæ сабидæтты дæр баконд æрцыдысты логопедты штаттæ, уæддæр ацы дæсныйадыл базæйон профессионалон ахуырад никæмæ ис. Æмæ хъæугæ та æнæмæнгæй кæны.

Республикæ Хуссар Ирыстон-Паддзахад Аланийы Ахуырад æмæ зонады министрадмæ арæх бахатынц ахæм сывæллæтты ныййарджытæ, кæцытæн ис ныхæстæ сыгъдæгæй дзургæйæ проблемæтæ. Ацы ахсджиаг проблемæ аиуварс кæныны тыххæй Ахуырады министрад Хуссар Ирыстонмæ фæхуыдта мæскуыйаг бæрзондквалификациджын логопедтæ-специалистты. Курсытæ уагъд цæуынц æнæаргъæй. Квалификаци бæзонддæргæнæн курсытæ цæуыны рæстæджы ахуыргæнджытæ сæрибар цæуынц сæ куыстæй.  Теоретикон æмæ практикон уроктæ ауадзыны фæстæ, уыдон дарддæр дæр сæхæдæг сæхи цæттæ кæндзысты æмæ кусдзысты сæ дæсныйадыл. Уый фæстæ та рацæудзысты ноджы дыууæ курсы. Ахуыргæнджытæ ацы курсытæ кæронмæ куы рацæуой, ома, æртæ этапы дæр куы фæуой, уæд ратдзысты фæлварæнтæ, кæцыты фæстиуджытæм гæсгæ РХИ-йы Ахуырады министрад аскъуыддзаг кæндзæн, республикæйы ахуырадон уагдæтты логопедтæй дарддæр кусынмæ ныууадзыны аккаг чи у, уый тыххæй. Ныртæккæ Ахуырады министрад фæнд кæны, паддзахадон университеты педагогон факультетты хистæркъурсонты ацы курсытæм æрбахонын.

Автономон æмæ паддзахадон ахуырадон гом институты ректор Дмитрий Котов бацархайдта логопедтæн ацы курсытæ сорганизаци кæныныл. Йæ ныхæстæм гæсгæ, кæд курсытæ уагъд цæудзысты æртæ азы дæргъы, уæддæр ахуыры бæрæг этаптæ рацæуыны фæстæ, логопедтæн сæ бон суыдзæн сывæллæттимæ нырыккон стандарттæм гæсгæ бакусын. Афтæ ма институт баххуыс кæндзæн ахуырадон уагдæтты логопедон кабинетты æппæт æнæмæнгхъæуæг инвентарæй сифтонг кæнынæн.

«Хуссар Ирыстон логопедты хъуагдзинад кæй ис, уый тыххæй уынаффæ кодтой августы педагогон конференцийы, цыран хайад райста Президент Бибылты Анатоли. Ахуырад æмæ зонады министр Гасситы Натали президиумы рекомендаци бахынцгæйæ, аскъуыддзаг кодта сæвзæргæ уавæр, куыд гæнæн ис, афтæ тагъддæр аскъуыддзаг кæнын. Лæвæрд æрцыдысты æмбæлон хæстæ, уагъд æрцыд цæттæгæнæн мадзæлтты комплекс. Уый фадат радта республикæйы скъолаты æмæ сабидæтты логопедтæн ныридæгæн, сентябры фыццаг декадæйы квалификаци бæрзонддæргæнæн курсыты цикл ауадзынæн. Мæскуыйаг лектортæ, кæцытæн ис хъæздыг логопедон фæлтæрддзинад, æрцыдысты республикæмæ, цæмæй сæ зонындзинæдтæ æмæ фæлтæрддзинад бацамоной сæ хуссарирыстойнаг коллегæтæн. Ахуырты сæрмагондæй бакуыстгонд программæ фадат ратдзæн цæрджыты райсынæн дæр. Ахуырты æххæст курс у 720 сахаты, кæцытæ дих сты æртæ этапыл, азы дæргъы æртæ-цыппар хатты фæйнæ 72 сахатыл. Логопедтæй дарддæр ма квалификаци бæрзонддæргæнæн курсыты сæ бон хайад райсын у, уæлдæр ахуырад кæмæ ис æмæ логопед суæвын кæй фæнды, уыдонæн дæр. Ахæм адæймæгтæн сæ бон у институтмæ куырдиат бадæт-тын, цæмæй хаст æрцæуа цæттæгæнæн къордмæ æнæаргъæй.

Сывæллæттимæ логопеды куыст у тынг ахсджиаг. Ныхæстæ сыгъдæгæй дзурыны проблемæ кæмæн ис, уыцы сывæллон гæнæн ис æмæ æвзæр ахуыр кæна скъолайы, гæнæн ис æмæ йын фæзына психологон характеры проблемæтæ, кæнæ та йын йæ ныхасыл худой йе ‘мкарæнтæ, кæцыйæн вæййы æппæрццаг фæстиуджытæ. Ахæм сывæллæттæм бæрнон ахаст равдисгæйæ,  сæ ныхас свæййы æмбæлон. Курсыты цы ахуыргæнджытæ ис, уыдоны оперативондзинадмæ кæсгæйæ мæ бон  зæгъын у, сæ хъуыддагыл æнувыд кæй сты, банысан сын кæндзынæн сæ бæрзонд профессионалондзинад дæр. Ныртæккæ курсытæ цæуынц 20 ахуыргæнæгæй фылдæр, уыцы нымæцы республикæйы районтæй дæр. Æввахс рæстæджы курсытæ фадат ратдзысты логопедон кабинетты æнæкъуылымпы куыстæн. РХИ-йы Ахуырады министрад æмæ нæ институт логопедон кабинетты сифтонг кæндзысты æппæт æнæмæнг-хъæуæг инвентарæй. Ныридæгæн инвентары иу хай æрластам Цхинвалмæ æмæ  уыцы нымæцы, уыдонæй пайда цæуы квалификаци бæрзонддæр-гæнæн курсыты рæстæджы цæстуынгæ æрмæджыты хуызы. Ахуырады архайды фæлтæрддзинад нæм фаг ис. Мах ацы здæхты архайæм 20 азæй фылдæр. Ацы ахуырадон уагдæтты къордтæ фæзындысты Уæрæсейы æмæ сæ архайд парахат кæнынц æндæр паддзахадты дæр. Ома, уыдон сты дунеон ахуырадон комплекстæ. Мах хъуыды кæнæм афтæ, фыццаг сывæллæттæ фидæн азæй æнæмæнгхъæуæг æххуыс кæй райсдзысты цахæмдæр уынгæг логопедон практикæйы фадыджы. Гæнæн ис æмæ фидæн азы фыццаг кварталæй, уæд реалонæй райдайдзысты  сывæллæттимæ кусын.

Уырны мæ, Ахуырады министрады хæс æххæст кæй æрцæудзæн хъуыддагон æмæ принципиалон бындурыл. Адæм логопедтæм бацæудзысты, сæ зæрдæмæ фæцæудзæн, ам сын реалонæй баххуыс кæндзысты», — радзырдта гом институты ректор Дмитрий Котов.

Банысан кæнын хъæуы уый дæр,  курсытæ рацæуыны æмæ фæлварæнтæ радтыны фæстæ ахуыргæнджытæн лæвæрд кæй цæудзысты дипломтæ, кæцыйы фæстиуæгæн сын бар уыдзæн логопеды куыст профессионалон æгъдауæй æххæст кæнынæн.

Джиоты Екатеринæ

Comments are closed, but trackbacks and pingbacks are open.